คลังเร่งเบิกจ่ายงบปี 70 อัดเม็ดเงิน 4.31 ล้านล้าน ดันเศรษฐกิจ

นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง เปิดเผยว่า ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) เมื่อวันที่ 29 กันยายน 2569 มีมติเห็นชอบ มาตรการเร่งรัดการเบิกจ่ายงบประมาณและการใช้จ่ายภาครัฐ ประจำปีงบประมาณ 2570 

เพื่อให้เม็ดเงินจากงบประมาณรายจ่ายลงสู่ระบบเศรษฐกิจอย่างต่อเนื่องและรวดเร็ว รวมถึงใช้เป็นแนวทางให้หน่วยงานของรัฐเร่งรัดการเบิกจ่ายเงินกันไว้เบิกเหลื่อมปี งบประมาณ และงบลงทุนของรัฐวิสาหกิจ

มาตรการดังกล่าวครอบคลุมทั้งเงินงบประมาณและเงินนอกงบประมาณ เพื่อให้การใช้จ่ายภาครัฐสอดคล้องกับเป้าหมายในภาพรวมของประเทศ และเป็นกลไกสนับสนุนเศรษฐกิจในช่วงที่เหลือของปี 2569 ต่อเนื่องถึงปี 2570

เปิดเม็ดเงินภาครัฐ 4.31 ล้านล้านบาท

สำหรับปีงบประมาณ 2570 มีเม็ดเงินภาครัฐรวม 4.31 ล้านล้านบาท ประกอบด้วย เงินกันไว้เบิกเหลื่อมปีของปีงบประมาณ 2569 จำนวน 2.44 แสนล้านบาท งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ 2569 จำนวน 3.79 ล้านล้านบาท และงบลงทุนของรัฐวิสาหกิจ จำนวน 2.79 แสนล้านบาท

กระทรวงการคลังกำหนดเป้าหมายการเบิกจ่ายงบประมาณรายจ่ายลงทุนไม่น้อยกว่า 75% รายจ่ายประจำไม่น้อยกว่า 98%และรายจ่ายภาพรวมไม่น้อยกว่า 93%

ขณะที่เป้าหมายการใช้จ่ายงบประมาณ หรือการก่อหนี้ กำหนดไว้ที่ 100% ทั้งรายจ่ายลงทุน รายจ่ายประจำ และรายจ่ายภาพรวม ส่วนรัฐวิสาหกิจตั้งเป้าเบิกจ่ายงบลงทุนไม่น้อยกว่า 95% ของกรอบงบลงทุน

เร่งเคลียร์งบกันเหลื่อมปี

สำหรับเงินกันไว้เบิกเหลื่อมปีของปีงบประมาณ 2569 รายการที่ก่อหนี้ผูกพันแล้วตั้งแต่ปีงบประมาณ 2569 ให้เร่งรัดการเบิกจ่ายให้แล้วเสร็จตามสัญญาหรือข้อผูกพัน

ส่วนรายการที่อยู่ระหว่างกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างก่อนสิ้นปีงบประมาณ 2569 ให้เร่งรัดการก่อหนี้ผูกพันให้แล้วเสร็จภายในไตรมาสที่ 2 หากไม่สามารถก่อหนี้ผูกพันได้ทันภายในวันที่ 31 มีนาคม 2570 กระทรวงการคลังจะพิจารณาไม่อนุมัติให้ขยายเวลาเบิกจ่ายงบประมาณปี 2569 ต่อไป

ด้านงบประมาณรายจ่ายปี 2570 กำหนดให้เร่งรัดการก่อหนี้ผูกพันงบลงทุนให้แล้วเสร็จภายในไตรมาสที่ 2 เช่นกัน หากไม่ทันวันที่ 31 มีนาคม 2570 สำนักงบประมาณจะนำรายการดังกล่าวไปจัดทำร่างพระราชบัญญัติโอนงบประมาณรายจ่าย เพื่อนำไปใช้กับรายการที่มีความสำคัญและมีความพร้อมในการดำเนินการมากกว่า

นอกจากนี้ ให้เร่งรัดการดำเนินการและเบิกจ่ายค่าใช้จ่ายด้านการฝึกอบรม ประชุม และสัมมนาให้แล้วเสร็จภายในไตรมาสที่ 3

ใช้ผลงานเบิกจ่ายประเมินผู้บริหาร

มาตรการครั้งนี้ยังเพิ่มความเข้มข้นในการกำกับติดตาม โดยให้รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีเจ้าสังกัดกำกับดูแลหน่วยงานของรัฐในสังกัดให้เร่งรัดการเบิกจ่ายตามเป้าหมาย

ผลการก่อหนี้ผูกพัน การเบิกจ่ายงบประมาณ รวมถึงผลการเบิกจ่ายค่าใช้จ่ายด้านการฝึกอบรม ประชุม และสัมมนา จะถูกนำไปใช้ประกอบการพิจารณาประเมินผลการปฏิบัติราชการของหัวหน้าหน่วยงานของรัฐเจ้าของงบประมาณ รวมถึงการพิจารณาแต่งตั้งและโยกย้าย

ขณะที่หัวหน้าหน่วยงานของรัฐต้องรายงานความคืบหน้าการดำเนินงานงบลงทุน พร้อมระบุปัญหา อุปสรรค แนวทางแก้ไข และแผนการใช้จ่ายเงินต่อกรมบัญชีกลางภายในวันที่ 5 ของเดือนถัดไป เพื่อเสนอ ครม.ต่อไป

ส่วนสำนักงบประมาณจะนำผลการเบิกจ่ายงบประมาณปี 2570 ไปประกอบการพิจารณาจัดสรรงบประมาณรายจ่ายปี 2571 ให้สอดคล้องกับศักยภาพของหน่วยรับงบประมาณ

รัฐวิสาหกิจเร่งลงทุน 60% ครึ่งปีแรก

สำหรับงบลงทุนรัฐวิสาหกิจ รัฐบาลกำหนดเป้าหมายการเบิกจ่ายปี 2570 ไม่น้อยกว่า 95% ของกรอบงบลงทุน และกำหนดให้ผลการเบิกจ่ายงบลงทุนเป็นส่วนหนึ่งของตัวชี้วัดผลการดำเนินงานของผู้บริหารสูงสุดรัฐวิสาหกิจ

ขณะเดียวกัน ให้รัฐวิสาหกิจเร่งดำเนินโครงการลงทุนและเบิกจ่ายงบลงทุนในลักษณะ Front-loaded โดยนำการลงทุนมาไว้ในไตรมาสที่ 1 และไตรมาสที่ 2 ไม่น้อยกว่า 60% ของกรอบงบลงทุนทั้งปี รวมถึงพิจารณานำโครงการหรือแผนงานอื่นที่มีความพร้อมมาดำเนินการก่อน เพื่อให้เม็ดเงินเข้าสู่ระบบเศรษฐกิจโดยเร็วและต่อเนื่องตลอดปี

นอกจากนี้ รัฐวิสาหกิจต้องเร่งทบทวนกรอบงบลงทุนและประมาณการเบิกจ่ายตั้งแต่ต้นปี หากจำเป็นต้องปรับกรอบงบลงทุนในระหว่างปี 2570 ต้องดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในไตรมาสแรก ขณะที่การก่อหนี้ผูกพันต้องเร่งให้แล้วเสร็จภายในไตรมาสที่ 2

หากติดขัดต้องรายงานภายใน 7 วัน

สำหรับการบริหารความเสี่ยง รัฐวิสาหกิจต้องนำปัญหาและอุปสรรคในการเบิกจ่ายงบลงทุนปี 2569 มาทบทวนและถอดบทเรียน เพื่อจัดทำแผนบริหารความเสี่ยง แผนรองรับ และเตรียมโครงการหรือแผนงานสำรองที่มีความพร้อมไว้รองรับกรณีโครงการไม่สามารถดำเนินการได้ตามแผน

หากพบปัญหาที่ส่งผลกระทบต่อเป้าหมายการเบิกจ่าย ให้เร่งรายงานต่อคณะกรรมการรัฐวิสาหกิจเพื่อพิจารณาแก้ไขปัญหา ภายใน 7 วัน

ทั้งนี้ รัฐวิสาหกิจต้องจัดทำแผนการเบิกจ่ายงบลงทุนรายไตรมาส กำหนดเป้าหมายและขั้นตอนตั้งแต่การเตรียมโครงการ การจัดซื้อจัดจ้าง การก่อหนี้ผูกพัน การส่งมอบงาน จนถึงการเบิกจ่าย เพื่อให้สามารถติดตามความก้าวหน้าและประเมินความเสี่ยงได้ตลอดกระบวนการ

นายเอกนิติ กล่าวว่า มาตรการเร่งรัดการเบิกจ่ายงบประมาณและการใช้จ่ายภาครัฐปี 2570 จะมีบทบาทสำคัญในการขับเคลื่อนการใช้จ่ายเงินและกระตุ้นการลงทุนทั้งภาครัฐและภาคเอกชน เพื่อให้มีเม็ดเงินลงสู่ระบบเศรษฐกิจ และช่วยสนับสนุนเศรษฐกิจไทยในช่วงที่เหลือของปี 2569 และปี 2570