เศรษฐกิจอิหร่านเตรียมล่มสลาย?! ค่าเงิน เรียลอิหร่าน ร่วงต่ำสุดเป็นประวัติการณ์

29 เมษายน 2569 สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่า ค่าเงินเรียลของอิหร่านร่วงลงสู่ระดับต่ำสุดเป็นประวัติการณ์เมื่อวันพุธ (ตามเวลาท้องถิ่น) โดยอยู่ที่ 1.8 ล้านเรียลต่อดอลลาร์สหรัฐฯ ท่ามกลางข้อตกลงหยุดยิงที่ไม่แน่นอน กับสหรัฐฯและอิสราเอล

ค่าเงินเรียลอิหร่าน ทรงตัวในช่วงสัปดาห์แรกๆ ของสงครามที่เริ่มต้นเมื่อวันที่ 28 กุมภาพันธ์ ส่วนหนึ่งเป็นเพราะมีการค้าขายและการนำเข้าน้อย

ค่าเงินเรียลเริ่มอ่อนค่าลงเมื่อสองวันก่อน โดยผู้เชี่ยวชาญ เตือนว่า การอ่อนค่าของเงินเรียลมีแนวโน้มที่จะทำให้เกิดภาวะเงินเฟ้อในประเทศมากขึ้น เนื่องจากสินค้าที่นำเข้าหลายชนิด ตั้งแต่อาหารและยาไปจนถึงอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์และวัตถุดิบ ได้รับผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยนดอลลาร์

การปิดล้อมทางทะเลของสหรัฐฯ ในช่วงหยุดยิงได้เพิ่มแรงกดดันต่อเศรษฐกิจของอิหร่านที่ย่ำแย่อยู่แล้ว โดยตัดผ่านแหล่งรายได้สำคัญของรัฐบาลและเงินตราต่างประเทศ ด้วยการหยุดหรือสกัดกั้นการขนส่งน้ำมัน

นายกรัฐมนตรีเชห์บาซ ชารีฟ ของปากีสถาน กล่าวว่า รัฐบาลของเขายังคงพยายามช่วยบรรเทาความตึงเครียดระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่าน หลังจากการเจรจาโดยตรงรอบแรกเมื่อวันที่ 11 เมษายน

การอ่อนค่าล่าสุดของค่าเงินอิหร่านเกิดขึ้นหลายเดือนหลังจากวิกฤตค่าเงินที่ช่วยจุดชนวนการประท้วงทั่วประเทศในเดือนมกราคม 

ในเวลานั้นค่าเงินเรียลอ่อนค่าจากประมาณ 1.4 ล้านต่อดอลลาร์ เหลือ 1.6 ล้านต่อดอลลาร์ ในเวลาไม่ถึงหนึ่งสัปดาห์ ทำให้ความโกรธแค้นของประชาชนต่อราคาสินค้าที่สูงขึ้นและความกังวลเกี่ยวกับอนาคตทางเศรษฐกิจของประเทศทวีความรุนแรงขึ้น

เศรษฐกิจของอิหร่านเผชิญกับการคว่ำบาตรมานานหลายทศวรรษ ภาวะเงินเฟ้อเรื้อรัง และช่องว่างที่กว้างขึ้นระหว่างอัตราแลกเปลี่ยนอย่างเป็นทางการและอัตราแลกเปลี่ยนในตลาดเปิด

ราคาสินค้าอุปโภค – บริโภคพื้นฐานได้ปรับตัวสูงขึ้นอยู่แล้วก่อนที่ค่าเงินเรียลจะอ่อนค่าลงเมื่อเร็วๆ นี้ ซึ่งยิ่งเพิ่มแรงกดดันให้กับครอบครัวชาวอิหร่าน ในช่วงสองสัปดาห์ที่ผ่านมา ประชาชนที่ซื้อสินค้าจำเป็นในชีวิตประจำวันต้องเผชิญกับราคาที่สูงขึ้นสำหรับนม โยเกิร์ต น้ำมันปรุงอาหาร ขนมปัง ข้าว ชีส และผงซักฟอก

การเพิ่มขึ้นดังกล่าวชี้ให้เห็นถึงแรงกดดันด้านเงินเฟ้อในวงกว้างในระบบเศรษฐกิจ ซึ่งเกิดจากความไม่แน่นอน การหยุดชะงักของอุปทาน ต้นทุนการขนส่งและการผลิตที่สูงขึ้น และผลกระทบต่อเนื่องจากการปิดล้อมของสหรัฐฯ การอ่อนค่าของเงินเรียลเมื่อเร็วๆ นี้มีแนวโน้มที่จะเพิ่มแรงกดดันมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งสินค้าที่เกี่ยวข้องกับการนำเข้า บรรจุภัณฑ์ และวัตถุดิบ

แรงกดดันทางเศรษฐกิจยังขยายไปถึงตลาดแรงงานด้วย หนังสือพิมพ์ชาร์ก (The Shargh newspaper) ของอิหร่าน รายงานว่า คนงาน 500 คนที่ในเมืองราชต์ และคนงาน 700 คนที่โรงงานสิ่งทอบอรูเจิร์ด ถูกเลิกจ้างตั้งแต่ต้นปีปฏิทินอิหร่านใหม่ในปลายเดือนมีนาคม หลังจากสัญญาจ้างงานสิ้นสุดลง

รายงานการเลิกจ้างดังกล่าวตอกย้ำความกังวลว่า ต้นทุนที่สูงขึ้น ความต้องการที่ลดลง และความไม่แน่นอนหลังสงครามและการปิดล้อม กำลังบีบให้บางบริษัทต้องลดจำนวนพนักงานหรือหลีกเลี่ยงการต่อสัญญาจ้างชั่วคราว